wordt hervormd! wordt hervormd!

lees: Romeinen 12


Wordt niet gelijkvormig aan deze eeuw,


maar wordt hervormd


in de vernieuwing van het denken,


zodat gij kunt toetsen


wat de wil van God is,


het goede en welbehaaglijke en volmaakte.


(Naardense Bijbel, 2004)


WORDT HERVORMD!


Gereformeerde kerk


In de 16e eeuw kwam in verlangen naar het opnieuw vormgeven van de kerk, als lichaam van Jezus Christus, een formule in het Latijn tot stand: "Ecclesia reformata semper reformanda secundum verbum Dei". Vrij vertaalt tot "de Kerk hervormd, die altijd hervormd wordt overeenkomstig het Woord van God". Zo heeft de kerk tot begin van de 19e eeuw in Nederland gereformeerde kerk kunnen heten. Als we de formulering serieus nemen houdt die een opdracht in. Niet alleen om de bestaande kerk opnieuw vorm te geven, maar omdat altijd opnieuw te doen. De opdracht om steeds na te denken over de vraag of de kerk in de vorm die zij nu heeft niet opnieuw kritisch moet worden bekeken. Criterium is daarbij het Woord Gods. Dat mag en moet telkens weer het ijkpunt zijn.


Vooronderstelling is dat de heilige Geest van God werkt ook in de tijd waarin wij leven en dat die Geest je niet leiden zal tot iets dat in strijd is met Gods Woord.

Concreet


Dat is mooi, maar wat betekent dat nu voor ons? Romeinen 12 geeft dat eigenlijk aan. De oude formulering heeft duidelijk ook kenmerken van wat in dit prachtige hoofdstuk van de apostel Paulus ons is gegeven. Het meest aansprekend is het beeld dat Paulus gebruikt van het lichaam. Dat herkennen we direct. Dat er diverse aspecten zijn van het lichaam weten we vaak uit eigen ervaring. Er hoeft bijvoorbeeld maar een tijdelijk probleem zich voor te doen aan een grote teen of je merkt ogenblikkelijk dat het wandelen - dat zo normaal is - moeilijker gaat, soms zelfs opnieuw moet worden geleerd.


Zo concreet is het beeld dat Paulus schetst, maar zo concreet is het dus ook op geestelijk vlak. De gemeente als lichaam van Christus. Ook daar kan eigenlijk niemand worden gemist, wil het lichaam normaal functioneren. Een mooie zin uit de kerkorde is dat het ene ambt niet over het andere mag heersen. Uiteindelijk is er dus maar één ambt. Dat is het ambt van gelovige, zoals er ook maar één Christus is. En elke gelovige is principieel gelijk,zoals broeders en zusters dat ten diepste zijn, ongeacht hun verschillen.

Kritisch


Dat beeld is zo algemeen bekend - zeker binnen de gemeente - dat het haast niets nieuws meer lijkt toe te voegen. Het klinkt te vertrouwd en daarmee te saai; het daagt ons niet uit, maar is veelal een dooddoener geworden. Bovendien is het in het verleden dikwijls gebruikt om het met een haast ontroerde stem te lezen om vervolgens na de lezing alles bij het oude te laten. Gevolg? Dat er toch mensen zijn die zich als een blinde darm voelen die net zo goed gemist kan worden. Zo zou het niet moeten zijn, want dan worden mensen niet serieus genomen en tekortgedaan. Dat is pijnlijk en heeft tot scheuren en misverstanden geleid. In het beeld van de gelijkenis; tot wonden die nauwelijks te genezen zijn of tot littekens zijn geworden die akelig kunnen schrijnen.


Paulus gebruikt het beeld van het lichaam juist kritisch. In de eerste plaats kritisch naar deze eeuw toe en in de tweede plaats kritisch naar de onderlinge verhoudingen. Kritisch naar buiten en kritisch naar binnen.

Niet wereldgelijkvormig


Kritisch naar buiten. We staan als gelovigen wel midden in deze wereld en zijn dus onherroepelijk kinderen van onze tijd. Dat is een neutraal gegeven. Daar is op zich ook niets mis mee, tenzij... Tenzij we daar echt aan hangen. Letterlijk zegt Paulus dat we niet met dezelfde schema's moeten gebruiken die in deze ‘eeuw' worden toegepast. Het recht van de sterkste is natuurlijk. Die wet geldt in het planten- en dierenrijk, maar evengoed in de economie. Als we zien op Christus, die onze zwakheid draagt, zien we dan geen held; eerder het tegendeel. Dat is door velen het Christelijk geloof wel verweten. Veel filosofieën en ook veel religies vertrouwen op de eigen kracht. Christus zegt: "Komt tot Mij, allen, die vermoeid en belast zijt, en Ik zal u rust geven". Geen oppepper maar troost; ruimte juist ook voor het zwakke en voor de verzwakte. Er klinkt aanbod van tederheid en aandacht in door. Tederheid is ook lichamelijk. De gemeente is het lichaam van Christus en mag zich dus onderscheiden van de wereld. Niet omdat zij in een andere tijd leeft, maar omdat zij op andere schema's vertrouwt. Leven is niet onherroepelijk leven naar de dood toe, maar is leven vanuit de opstanding. Niet in de vergelding, maar in de vergeving - het afzien van strijd - ligt haar kracht; in de zwakheid dus. Niet in stelligheid, maar in geloof, in vertrouwen ligt het anker van haar hoop.

 

Metamorfose


Wordt hervormd. Wordt gereformeerd. Die woorden zouden aanleiding kunnen geven tot allerlei grapjes en soms is dat best leuk. Leuker is om telkens opnieuw Gods Woord als ijkpunt te nemen. Dan staat er iets dat te maken heeft met metamorfose. De bekendste metamorfose is natuurlijk die van de rups tot een vlinder. Op de oude begraafplaats van Eesterga is bij het toegangshek een vlinder afgebeeld. Die is symbool voor de opstanding. Vanuit de positie van de rups is de vlinder onvoorstelbaar. Wij botsen vaak tegen allerlei gebeurtenissen, personen of opvattingen op.


Paulus roept op om telkens opnieuw te bezinnen. Laat je denken als een rups zich tot een vlinder mogen ontwikkelen.

 

Wordt hervormd!


Als je het hoofdstuk verder leest merk je dat die altijd weer nieuwe bezinning geworteld is in de liefde. Dat is de liefde die haar kwaliteit aan Christus ontleent. Hij is de opgestane Here; Hij leeft! Als daar het geloofsgesprek in respect voor elkaar telkens weer opnieuw begint, dan gaat het rondzingen. Dan klinken behalve de eigen tonen de boventonen mee. Dan zingt Gods liefde omdat Christus daar aanwezig is waar twee of meer in zijn Naam aanwezig zijn. Dan krijgt het gesprek, maar dan krijgen ook de deelnemers - die dan tot hun verrassing in Christus zusters en broeders blijken te zijn - vleugels. Zo leven we van Pasen op de weg naar Pinksteren.


Gerard J.Krol
 

terug